TUC Cymru yn galw ar wleidyddion ac ymgyrchwyr i weithio gyda’i gilydd i fynd i’r afael â rhaniadau a chamwybodaeth

Heddiw (4 Awst) bydd TUC Cymru yn cynnal digwyddiad yn yr Eisteddfod Genedlaethol yn gofyn sut mae mynd i’r afael â chamwybodaeth a rhaniadau yn ein gweithleoedd, ein cymunedau ac ar-lein? Bydd yn edrych ar raniadau a chamwybodaeth mewn gweithleoedd, ar-lein ac yng nghymunedau Cymru. Mae’r siaradwyr yn cynnwys Sioned Williams, y Dirprwy Brif Weinidog, y mae ei phortffolio’n cynnwys cydlyniant cymunedol.

Mae’r corff undebau’n poeni am fwy o adroddiadau o raniadau mewn gweithleoedd a chymunedau yng Nghymru, yn ogystal â chynnydd mewn camwybodaeth mewn mannau ar-lein.

Dywedodd Laura Doel, Ysgrifennydd Cyffredinol TUC Cymru:

“Mae pob un ohonom yng Nghymru eisiau’r un pethau – cyflog teg, cartref y gallwn ei fforddio, a dyfodol da i’n teuluoedd. Ond mae cynnydd yn anoddach pan fyddwn ni’n rhanedig. 

Rwy’n credu bod Cymru ar ei gorau mewn undod. Mae ein hanes yn dangos i ni yr hyn y gallwn ei gyflawni pan fyddwn yn rhoi ein gwahaniaethau o’r neilltu ac yn gweithio tuag at nod cyffredin – gwyliau â thâl, gweithleoedd diogel, prydau ysgol a ariennir gan y llywodraeth a chadw cartrefi gofal ar agor. 

Ond heddiw, mae ein cryfder mewn undod dan fygythiad. Mae rhaniadau a chamwybodaeth ar gynnydd mewn cymunedau, gweithleoedd ac ar-lein yng Nghymru. Tynnodd etholiad y Senedd sylw at lawer o’r materion hyn ac fe’u gwaethygwyd. Mae’n hanfodol nawr ein bod yn dod at ein gilydd - gwleidyddion, undebwyr llafur, ymgyrchwyr a sefydliadau cymdeithas sifil - i ddefnyddio ein gwahanol gryfderau i fynd i’r afael â rhaniadau a chamwybodaeth ar y cyd.

"Bydd digwyddiad TUC Cymru yn yr Eisteddfod yn rhan bwysig o'r gwaith hwn."

Cyn yr etholiad, lansiodd TUC Cymru ei ymgyrch Cymru Unedig. Anogir unrhyw un sy’n byw neu’n gweithio yng Nghymru ac sy’n poeni am raniadau a chamwybodaeth i ymuno â’r ymgyrch sy’n cynnwys: 
•    Chwe phoster a sticeri gyda neges o undod 
•    Ffilm ysbrydoledig ar y cyfryngau cymdeithasol 
•    Hyfforddiant ar gael sgyrsiau adeiladol 
•    Gwybodaeth seiliedig ar dystiolaeth am sut i siarad am bynciau anodd fel yr argyfwng costau byw, gofal a mudo. 
Ymunwch ag ymgyrch Cymru Unedig yma: https://unitedcymru.tuc.org.uk

Dywedodd Cerith Griffiths, tiwtor TUC Cymru  a fydd yn siarad yn y digwyddiad:

"Mae rhai o'r pethau rydw i wedi'u clywed ar yr hyfforddiant rydw i'n ei gynnal yn peri pryder mawr i mi. Mae cynrychiolwyr undebau llafur yn dweud bod symbolau’r dde eithafol yn ymddangos mewn toiledau yn y gweithle. Maen nhw hefyd yn clywed mwy o gamsyniadau a chamwybodaeth am bynciau fel mudo, budd-daliadau anabledd a newid yn yr hinsawdd.

"Mae hyn yn broblem oherwydd mae'n bwydo diffyg ymddiriedaeth mewn gwleidyddion ac yn cynyddu rhaniadau yn ein gweithleoedd. Mae gan undebau llafur, cynrychiolwyr ac ymgyrchwyr rôl bwysig i'w chwarae o ran mynd i'r afael â'r camsyniadau hyn ac o ran ailadeiladu undod yn y gweithle, a'r gymdeithas ehangach." 

Dywedodd Ffion Dean, arweinydd ymgyrch Cymru Unedig, a Chadeirydd y digwyddiad heddiw:

"Mae faint o gamwybodaeth sydd yn y gofod ar-lein yn peri pryder mawr. Mae’r ffaith bod cyfrif cyfryngau cymdeithasol newydd sy’n cael ei greu gan wryw yn gweld cynnwys gwrywaidd, gwrth-ffeministaidd ac eithafol arall o fewn 23 munud i’w sefydlu yn broblemus, i’r bobl sy’n gweld y cynnwys hwn ond hefyd i’r rhai yr effeithir arnynt, ar-lein ac wyneb yn wyneb, gan yr agweddau sy’n cael eu hyrwyddo yn y math hwn o gynnwys.

"Gan fod 90% o bobl yn y DU wedi profi camwybodaeth ar-lein, mae'n bwysig iawn bod pawb yn deall mwy am sut mae'r algorithmau'n gweithio, sut mae adnabod cynnwys ffug a chynnwys wedi'i gynhyrchu gan ddeallusrwydd artiffisial, a sut gallwn ni i gyd gymryd rhan ragweithiol mewn sgyrsiau ar-lein. 

"Rwy'n edrych ymlaen at drafod hyn yn y digwyddiad heddiw a chefnogi ymgyrchwyr yng Nghymru gyda'r materion hyn drwy gam nesaf ymgyrch Cymru Unedig."